ads

“Canaris, demi-dieu de gloire rayonnant!” Victor Hugo
«Κανάρη, ημίθεε φωτοδόξαστε!» (μτφ. Κωστή Παλαμά)

Ο «πολιοκρόταφος ήρως» Κωνσταντίνος Κανάρης «εις πρεσβυτικήν ηλικίαν» σε φωτογραφία του Πέτρου Μωραΐτη.

Περί τις αρχές της δεκαετίας του 1790 –κι ενώ ο Μύθος έψαχνε εναγωνίως να συναντήσει την Ιστορία- έρχεται στον κόσμο «μ’ ένα της θάλασσας σπασμό» ο Κωνσταντίνος Κανάρης, γιός του Μιχάλη (Μικέ) Κανάριου και της Μάρως Μπουρέκα. Περνά τα πρώτα τρυφερά χρόνια στα Ψαρά, τρέχοντας και παίζοντας μαζί με τα άλλα παιδιά στο Φτελιό, στο Διόχι, στον Ξερόκαμπο… Έχοντας ορφανέψει από πατέρα, δουλεύει -ως μούτσος- στο πλοίο του θείου του Δημήτρη Μπουρέκα όπου μαθαίνει το σκληρό αλφάβητο της πικροθάλασσας. Κατά τους πολυήμερους πλόες, ο ολιγογράμματος ναυτόπαις προτιμάει για συντροφιά τη «φυλλάδα του Μεγαλέξαντρου, πούχε μισολειώσει από το πολύ ξεφύλισμα και το σάλιο…». Με το θάνατο του θείου του, αναλαμβάνει καπετάνιος και συνεχίζει τα εμπορικά ταξίδια στη Μάλτα, Μασσαλία, Βόσπορο, Οδησσό… Το 1817 παντρεύεται τη Δέσποινα Μανιάτη -κόρη του Ψαριανού πλοιοκτήτη και κατοπινού ένθερμου αγωνιστή της Επανάστασης Ανδρέα Μανιάτη- με την οποία πρόκειται να αποκτήσει έξι γιούς (Νικόλαο, Θεμιστοκλή, Θρασύβουλο, Μιλτιάδη, Λυκούργο, Αριστείδη) και μια κόρη (Μαρία).

Προεπαναστατικά, ο μετέπειτα φόβος και τρόμος τούρκων και αλτζερίνων έδινε την εικόνα ενός εσωστρεφούς, μοναχικού νεαρού χαμηλών τόνων. Όμως, όταν το επαναστατικό λάβαρο -με το Σταυρό και την άγκυρα- κυμάτισε στον βράχο των Ψαρών, ο Κανάρης δήλωσε παρών και εντάχθηκε αυθωρεί στον πρώτο πολεμικό στόλο της νήσου υπό την αρχηγία του Νικολή Αποστόλη.

Το επαναστατικό Λάβαρο των Ψαρών

Σημειώνεται ότι ο στρατηγικός σχεδιασμός της Φιλικής Εταιρείας «δια τον κατά θάλασσαν αγώνα» προέβλεπε την ένωση των τριών στόλων (ψαριανού – υδραίικου – σπετσιώτικου) και τη δημιουργία μιας ενιαίας μάχιμης ναυτικής δύναμης στο Αιγαίο. Όμως, οι ιλιγγιώδεις –υπέρ του εχθρού- συσχετισμοί θαλάσσιας ισχύος οδήγησαν στην υιοθέτηση μεθόδων ανορθοδόξου πολέμου (“guerilla warfare”) από την πλευρά των Ελλήνων. Είχε έρθει η ώρα της καταδρομής, των πυρπολικών και των ριψοκίνδυνων μπουρλοτιέρηδων ενώ συνάμα το ναυμαχικό πελαήσιο αίμα κόχλαζε ζητώντας εκδίκηση για τη φρικώδη και άνανδρη σφαγή στη μυροβόλο Χίο (αρχές Απριλίου 1822).

Έτσι, τη νύχτα 6 προς 7 Ιουνίου 1822 αφού ο Κανάρης και οι ηρωικοί συντροφοναύτες του κοινωνούν των αχράντων μυστηρίων στον Άγιο Νικόλαο των Ψαρών, «μέσα στο κυματόδαρτο σκοτάδι» κινούν «κατά της Χιός τα μέρη». Εκεί, με αριστοτεχνικούς χειρισμούς πηδαλιούχου και πυροδότη προσκολλάται το μπουρλότο στην τουρκική ναυαρχίδα «Κινούμενον Όρος» προκαλώντας μεγάλη έκρηξη και πυρκαγιά. Ο αιμοδιψής τούρκος στολάρχης Καραλής σκοτώνεται μαζί με περίπου 2.000 ναύτες του. συνέχεια στο λάβαρο 21

Αφήστε το σχόλιο σας

Please enter your comment!
Please enter your name here